Perfformiad cadarn yn barod ar gyfer trawsnewid
Yn yr erthygl hon
Mae Cymdeithas Adeiladu Principality wedi cyhoeddi canlyniadau cadarn ar gyfer y flwyddyn a ddaeth i ben ar 31 Rhagfyr 2025. Yn erbyn cefndir o gyfraddau uchel ac ansicrwydd economaidd, mae chweched gymdeithas adeiladu fwyaf y DU wedi cyflawni gwerth go iawn i gynilwyr a benthycwyr – gan helpu mwy o bobl i gynyddu eu cynilion a phrynu cartref.
O dan arweinyddiaeth newydd, mae Principality yn canolbwyntio’n fwy ar berfformiad masnachol wrth iddi atgyfnerthu ei hymrwymiad i’w Haelodau drwy ddarparu cynnig digidol cryf sy’n ategu ei phresenoldeb unigryw mewn canghennau.
Mae cwmni cydfuddiannol mwyaf Cymru yn aros yn driw i'w wreiddiau, gan gydbwyso'r angen i ysgogi elw â chyflawni ei bwrpas, gan alluogi buddsoddiad i drawsnewid y busnes i gefnogi cenedlaethau'r dyfodol o gwsmeriaid ac Aelodau.
Uchafbwyntiau perfformiad:
- Mae ein helw statudol cyn treth wedi tyfu i £60m (2024: £49.2m)
- Mae rheoli ein costau rhedeg yn effeithlon wedi gostwng ein Cymhareb Treuliau Rheoli Statudol (0.84% yn 2025, 0.94% yn 2024)
- Mae ein llyfr morgeisi wedi tyfu £0.6bn, gan fynd â'n benthyca preswyl i £11.1bn (2024: £10.5bn)
- Rydym wedi cynyddu ein balansau cynilo £0.8bn i £11.6bn yn 2025 (2024: £10.8bn)
- Nifer uchaf erioed o brynwyr tro cyntaf wrth i ni gynyddu ein cyfanswm i 8,277 (2024: 8,120)
Dywedodd Iain Mansfield, Prif Swyddog Gweithredol Cymdeithas Adeiladu Principality:
“Ar ôl gwasanaethu'r busnes hwn dros 10 mlynedd diwethaf fy ngyrfa, rwy'n hynod falch o fod yn arwain y Gymdeithas. Mae'n ddechrau cyfnod gwirioneddol drawsnewidiol, un lle byddwn yn cymryd y camau beiddgar nesaf i ailddychmygu sut rydym yn cyflawni ar gyfer ein Haelodau.
Mae cyflymder newid cymdeithasol yn gyflym, gyda datblygiadau mewn technoleg yn ail-lunio marchnadoedd gwasanaethau ariannol a disgwyliadau cwsmeriaid.
Ar yr un pryd, mae Aelodau a busnesau yn wynebu amgylchedd allanol anwadal ac ansicrwydd economaidd, gyda chyfradd sylfaenol Banc Lloegr yn parhau i fod yn uchel.”
Ein Canlyniadau Ariannol
“Mae 2025 wedi bod yn flwyddyn o gynnydd i'r Gymdeithas. Blwyddyn lle gwnaethom symud y sefydliad ymlaen mewn ffyrdd ystyrlon, gan ddarparu gwerth gwirioneddol i'n cynilwyr a'n benthycwyr – gan helpu pobl i gynilo a phrynu eu cartrefi eu hunain.
Er gwaethaf y cefndir hwn, mae eich Cymdeithas wedi cyflawni canlyniadau ariannol cadarn gydag elw cyn treth o £60m (2024: £49.2m) wrth i ni barhau i ganolbwyntio ar greu gwerth i'n Haelodau.
Rydym wedi parhau â'r gwaith i symleiddio a symleiddio ein busnes, ac o ganlyniad mae ein Cymhareb Treuliau Rheoli (ManEx), sef cost rhedeg y busnes, wedi gostwng i 0.84% (2024: 0.94%).
Ar draws ein busnesau cynilo a benthyca, mae newyddion cadarnhaol i'w adrodd.
Yn ail hanner 2025, gwnaethom gryfhau ein portffolio ariannu drwy sefydlu rhaglen bondiau sicrwydd, gan wella gwydnwch ariannol y Gymdeithas, sefydlogrwydd a mynediad at farchnadoedd cyfalaf, wrth gynyddu amrywiaeth a dewisoldeb ariannu yn unol â chystadleuwyr. Rwyf hefyd yn falch o rannu ein bod wedi ad-dalu ein Cynllun Ariannu Tymor gyda chymhellion ychwanegol ar gyfer Busnesau Bach a Chanolig (TFSME) yn llawn.
Rydym hefyd wedi cynyddu ein balansau cynilo £0.8bn i £11.6bn yn 2025 (2024: £10.8bn), wrth i ni ymdrechu i gynnal gwerth i Aelodau drwy ein rhwydwaith manwerthu gan gadw ffocws craff ar hybu ein sianeli cynilo digidol.
Fel busnes cyfrifol, rydym wedi blaenoriaethu enillion dros dwf, gan hefyd ddefnyddio hylifedd gormodol, a dyna pam mae ein cyfanswm asedau bellach yn £13.9bn (2024: £14.1bn).
Mae ein harferion benthyca doeth yn golygu, yn wyneb marchnadoedd cynilo a benthyca cystadleuol, ein bod wedi gweld twf net cynaliadwy o £0.6bn yn ein llyfr morgeisi, gan fynd â'n benthyca preswyl i £11.1bn yn 2025 (2024: £10.5bn), a'n twf cronnol dros y tair blynedd diwethaf i £2.8bn.
Er gwaethaf y gyfradd sylfaenol sy'n gostwng yn Banc Lloegr - rydym wedi trosi arian parod yn asedau morgais sy'n cynhyrchu mwy o gynnyrch, sydd wedi ein galluogi i sefydlogi'r Elw Llog Net, o'r naill flwyddyn i'r llall (2025: 1.21%, 2024: 1.22%).
Rwy'n falch o rannu ein bod wedi cynnal sefyllfa gryf o ran cyfalaf a hylifedd yn ystod y flwyddyn, gyda chymhareb cyfalaf o 18.7% (2024: 19.8%) a chymhareb hylifedd o 13.6% (2024: 18.9%), gan ddarparu sylfaen gadarn ar gyfer twf a buddsoddiad parhaus yn y Gymdeithas, gan sicrhau ein bod yn gallu diwallu anghenion ein Haelodau nawr, ac yn y dyfodol.”
Busnes Benthyca – Lle Mae Cartref yn Bwysig
Parhaodd Iain: “Mae helpu pobl i fod yn berchen ar eu cartrefi eu hunain yn parhau i fod wrth wraidd yr hyn a wnawn, yn ganolog i'n strategaeth, ac yn sbardun twf ein llyfr morgeisi i 88,941 o Aelodau yn 2025 (2024: 87,558).
Yn wyneb fforddiadwyedd llai, mae galw prynwyr wedi parhau i fod yn wydn. Gyda galw cryf am ein cynhyrchion LTV o 95%, ynghyd â'n meini prawf benthyca cynhwysol, fe wnaethom helpu 8,277 o bobl i brynu tŷ am y tro cyntaf (2024: 8,120).
Rydym yn parhau i fuddsoddi o'r naill flwyddyn i'r llall i wella profiad y cyfryngwr, gan ei gwneud hi'n haws i froceriaid ddelio â ni. Mae'r ymrwymiad hwn yn cael ei adlewyrchu yn ein cydnabyddiaeth o'r Gymdeithas Adeiladu Orau ar gyfer Gwasanaeth cwsmeriaid yn 2024 yng ngwobrau What Mortgage, gwobr rydym wedi’i chael am yr wythfed flwyddyn yn olynol.
Principality Masnachol
Parhaodd Iain: “Mae ein benthyca’n mynd ymhellach, gyda’n busnes benthyca masnachol yn helpu i greu cartrefi newydd mewn ardaloedd sydd eu hangen, ariannu cartrefi cymdeithasol a phreifat a hybu darpariaeth tai fforddiadwy. Gyda dyheadau i gyrraedd £1bn yn 2026, tyfodd y llyfr benthyca ar gyfer y busnes masnachol 9.3% ers dechrau 2025 i £867m (2024: £793m), gyda £70m wedi'i fenthyca i Gymdeithasau Tai (2024: £51m).
Gan adeiladu ar ein llwyddiant yng Nghymru, cymerodd ein busnes masnachol ei gamau cyntaf i farchnad cymdeithasau tai Lloegr, gyda Chymdeithas Tai Bwrdeistref Rochdale. Bydd y £20m o gyllid a ddarparwyd gan Principality yn mynd tuag at gynnal a gwella stoc bresennol y gymdeithas dai o gartrefi cymdeithasol a fforddiadwy yn ardal dwyrain Manceinion Fwyaf.
Mae'r busnes masnachol yn parhau i fod yn flaenoriaeth strategol allweddol, wrth i ni barhau i gryfhau ein gwaith gyda Llywodraeth Cymru ac awdurdodau lleol yng Nghymru, er mwyn helpu mwy o bobl i brynu eu cartref eu hunain, adfywio canol trefi a darparu cyllid i'r rhan fwyaf o gymdeithasau tai yng Nghymru.”
Busnes Cynilo – Helpu Mwy o Bobl i Gynilo
Parhaodd Iain: “Mae 2025 wedi bod yn flwyddyn gref arall i'n busnes cynilo, gyda mwy o bobl yn dewis cynilo'n rheolaidd gyda Principality nag erioed o'r blaen (2025: 94,521, 2024: 81,871).
Darparu gwerth i'n Haelodau yw'r hyn sy'n ein gwneud ni'n wahanol i fanciau traddodiadol, sy'n canolbwyntio ar elw i gyfranddalwyr. Rwy'n falch bod Principality yn gyson yn darparu cyfraddau cynilo cystadleuol sy'n gwobrwyo teyrngarwch, gyda gwerth o £88m yn cael ei ddychwelyd i Aelodau drwy gyfraddau cynilo uwchlaw cyfartaledd y farchnad.
Mae gwneud dechrau cynilo mor hawdd â phosibl yn flaenoriaeth, boed ar-lein neu wyneb yn wyneb yn un o'n 54 cangen neu 15 asiantaeth. Gyda hyn mewn golwg, rwy'n falch o nodi bod gwaith wedi dechrau ar gyflawni cam cyntaf ein ap symudol newydd, yn dilyn lansio ein gwefan newydd yn 2024.
Ochr yn ochr â'n teithiau digidol, gwnaethom ailddatgan ein hymrwymiad i'n rhwydwaith canghennau tan o leiaf 2030. Wrth i fanciau traddodiadol dynnu'n ôl, mae Principality yn parhau i fod â gwreiddiau yn ein cymunedau - gan adleoli ein cangen hanesyddol yn Abertawe i leoliad mwy canolog i ddiogelu dewis i Aelodau lleol.”
Gwneud gwahaniaeth yn y cymunedau rydym yn eu gwasanaethu
Parhaodd Iain: “Fel y darparwr gwasanaethau ariannol gyda'r ôl troed cangen mwyaf yng Nghymru, rydym yn gwybod bod ein heffaith yn gwneud gwahaniaeth ystyrlon. Roeddwn yn falch o weld lansiad pumed rownd ein Cronfa Cenedlaethau'r Dyfodol, a welodd £500,000 wedi'i ddosbarthu i brosiectau mewn cymunedau lleol.
Hefyd yn 2025, lansiwyd ein partneriaeth â'r elusen blant Barnardo's Cymru. Drwy haelioni cydweithwyr ac Aelodau, mae dros £237,000 wedi'i godi, gan gefnogi plant agored i niwed yn uniongyrchol mewn cymunedau ledled y wlad. Mae'r cyfraniad hwn yn dod â chyfanswm ein gwaith codi arian elusennol i drosa £2m ers 2014 wrth i ni barhau i fuddsoddi yn ein cymunedau.
Yn Principality, nid yw cynhwysiant ac amrywiaeth yn fentrau annibynnol. Maent yn rhan annatod o'r gymdeithas. Rwy'n falch bod ein dull o ymdrin â chynhwysiant wedi cael ei gydnabod unwaith eto yn rhestr 50 Cyflogwr Cynhwysol Gorau'r DU.”
Edrych tua'r Dyfodol
Parhaodd Iain: “Mae hwn yn gyfnod hollbwysig i'r Gymdeithas, wrth i ni lywio cyfnod o dwf economaidd tawel, gan gydbwyso anghenion cynilwyr a benthycwyr wrth i ni wynebu'r gostyngiadau cyfradd a ragwelir gan Fanc Lloegr, wrth hefyd gydnabod yr angen i fuddsoddi ac esblygu'r busnes ar gyfer y tymor hwy.
Mae hyn yn golygu ailddychmygu sut rydym yn cyflawni ar gyfer Aelodau nawr, fel Cymdeithas ddigidol, ddibynadwy gyda gwasanaeth cwsmeriaid rhagorol sy'n hawdd gwneud busnes â hi, gan hefyd ddefnyddio ein pŵer cynnull yn y sector i ysgogi effaith y tu hwnt i'n graddfa.
Rydym yn gwmni cydfuddiannol gyda'r raddfa, yr uchelgais a'r ffocws masnachol craff a fydd yn galluogi buddsoddiad sy'n parhau i ysgogi canlyniadau ac yn sicrhau ein bod yn parhau i fod yn berthnasol i'n Haelodau heddiw ac yfory.”
- Newyddion y gymdeithas